Stemmen met een volmacht

In België is er opkomstplicht, wat wil zeggen dat je als Belg verplicht bent om deel te nemen aan de verkiezingen.

Als je niet kunt gaan stemmen, kun je toch je stem uitbrengen door iemand een volmacht te geven. Je moet wel je afwezigheid verantwoorden.

Als je zelf niet gaat stemmen en je geeft geen volmacht of verantwoordt je afwezigheid niet, dan komt je terecht op de lijst van kiezers die niet hebben gestemd. De vrederechter bepaalt welke boete je krijgt als je wordt vervolgd.

Voorwaarden

In de volgende gevallen kun je een volmacht geven en het bijhorende bewijs van afwezigheid aanvragen:

Reden voor afwezigheid Bewijs van afwezigheid
je bent om medische redenen niet in staat om naar het stembureau te gaan of niemand kan je ernaartoe voeren (opgelet: een arts die zelf kandidaat is bij de verkiezingen, mag dat attest niet geven). de dokter bevestigt op het volmachtformier.
je kunt niet deelnemen om beroepsredenen

werknemers: de werkgever bevestigt op het volmachtformulier (verblijven andere leden van je gezin ook in het buitenland, dan kunnen zij op basis van dat attest een volmacht geven).

zelfstandigen: een verklaring op eer waaruit reden voor je afwezigheid blijkt.

je bevindt je in een toestand van vrijheidsbeneming door een rechterlijke maatregel bevestiging door de penitentiaire instelling op het volmachtformulier.
je kunt niet stemmen door activiteiten in het kader van godsdienst of overtuiging: bevestiging door de organisator van de activiteit, op het volmachtformulier.
je bent student en kunt niet stemmen om studieredenen bevestiging door het onderwijsinstituut op het volmachtformulier
je bent in het buitenland om privéredenen of op vakantie bevestiging door de burgemeester op basis van bewijsstukken of op verklaring op eer.

Voorwaarden voor de volmachtkrijger

Een Belgische kiezer kan alleen aan een andere Belgische kiezer uit zijn kieskring een volmacht geven. Een niet-Belgische kiezer kan zowel aan een Belgische als aan een niet-Belgische kiezer een volmacht geven. De volmachtkrijger moet geen familielid zijn.

Hij of zij moet wel voldoen aan de volgende voorwaarden:

  • De volmachtkrijger mag geen volmacht hebben gekregen voor andere stemgerechtigden (één volmacht per volmachtkrijger).
  • De volmachtkrijger moet op de verkiezingsdatum kunnen stemmen voor alle verkiezingen waarvoor je zelf stemgerechtigd bent.

Hoe gaan we te werk?

Eerst vul je een volmachtformulier in. Je kunt het volmachtformulier downloaden hieronder of op de website verkiezingen.fgov.be of gratis aanvragen in De Kouter. Je laat de juiste instantie je reden van afwezigheid bevestigen op het volmachtformulier.

Vervolgens geef je het ingevulde volmachtformulier samen met je oproepingsbrief tijdig aan een kiesgerechtigde persoon die voor je zal stemmen: de volmachtkrijger.

Op de dag van de verkiezingen gaat de volmachtkrijger eerst zelf stemmen in het eigen stembureau en daarna met het volmachtformulier en jouw oproepingsbrief naar het stembureau dat op jouw oproepingsbrief vermeld staat.

Op de website verkiezingen.fgov.be vind je meer informatie.

Uitzonderingen

Bij de Europese verkiezingen van 9 juni 2024 krijgen jongeren van 16 en 17 jaar ook een oproepingsbrief om deel te nemen aan de stemming. Zij zijn echter niet verplicht om te gaan stemmen.

Wat meebrengen?

De volmachtkrijger toont aan de voorzitter van het stembureau de volgende documenten:

  • zijn eigen oproepingsbrief (afgestempeld);
  • zijn eigen identiteitskaart;
  • het door jou ingevulde volmachtformulier, waarop door de bevoegde instantie je reden van afwezigheid werd bevestigd;
  • jouw oproepingsbrief.

De volmachtkrijger vindt de locatie van je stembureau op je oproepingsbrief.

Meer info

Meer informatie over stemmen voor de verkiezingen van 9 juni 2024 vind je op de website van de Federale overheid.

Meer informatie over stemmen voor de verkiezingen van 13 oktober 2024 vind je op de website van de Vlaamse overheid.