Veel gestelde vragen over de verkiezingen

Volmacht

Toegankelijkheid van stemlokalen

Praktisch

Geldig stemmen

Kiezers

De verkiezingsdag zelf

Samenstelling kiesbureau's

Wanneer kan ik mijn stem doorgeven via volmacht?

Wie op de dag van de verkiezingen niet naar het stembureau kan gaan, mag een andere kiezer een volmacht geven om in zijn/haar plaats te stemmen. De redenen die men kan inroepen om bij volmacht te stemmen zijn strikt vastgelegd en kun je ontdekken op https://www.herent.be/volmacht 

Aan wie kan ik volmacht geven?

Alleen personen die kiezer zijn voor dezelfde verkiezingen als jij, kunnen als volmachtdrager aangewezen worden. Zij hoeven niet ingeschreven te zijn in de gemeente waar zij bij volmacht voor iemand anders stemmen. Als bewijs moeten ze wel hun eigen oproepingsbrief voorleggen, die na afstempeling terug meegegeven wordt. De volmachtdrager brengt de volmachtstem altijd uit in het stembureau waar de volmachtgever had moeten stemmen, nadat hij/zij zelf is gaan stemmen.

Een gevolmachtigde kan maar één keer met een volmacht stemmen.

Hoe zorg ik voor een volmacht? 

  • Het volmachtformulier:
  • Zorg voor de nodige attestering en laat het attest invullen en ondertekenen door de juiste instantie.
  • Vul de gegevens van de volmachtdrager in, zorg dat jij en de volmachtdrager onderaan handtekenen.
  • Bezorg het afgetekende volmachtformulier aan de volmachtdrager, samen met je oproepingsbrief.

Ik kreeg een volmacht van iemand, wat moet ik meenemen naar het stembureau?

Je moet voor je volmachtgever gaan stemmen in het lokaal dat vermeld staat op zijn/haar oproepingskaart. Het kan dus zijn dat je je moet verplaatsen.

Je neemt mee:

  • je eigen oproepingsbrief (waarmee je zelf eerst jouw stem uitbracht)
  • jouw identiteitskaart
  • de oproepingsbrief van je volmachtgever
  • het ingevuld en ondertekend volmachtformulier

Hoe stem ik met een volmacht?

  1. Stem altijd eerst zelf in je eigen stembureau en neem je afgestempelde eigen oproepingsbrief mee terug.
  2. Ga naar het stembureau waar de volmachtgever zou moeten stemmen.
  3. Geef je eigen afgestempelde oproepingsbrief en identiteitskaart af, samen met de oproepingsbrief van de volmachtgever en het volmachtformulier.

Ik kan niet gaan stemmen en wens geen volmacht te geven/ ik ben niet gaan stemmen?

Als je niet kan gaan stemmen en je wenst geen volmacht te geven kun je volgende documenten gebruiken om je te verantwoorden:

  • een brief waarin je de reden van jouw afwezigheid motiveert.
  • of een bewijs (attest) van de reden waarom je niet kunt gaan stemmen.

Geef deze documenten samen met je oproepingsbrief af aan de onthaalbalie van De Kouter, ten laatste op 7 juni, tijdens de openingsuren (8.30 tot 12 uur).

De vrederechter zal oordelen of jouw afwezigheid gegrond is. Je kunt deze documenten na de verkiezingen ook zelf aan de vrederechter bezorgen. Wacht er niet te lang mee, anders riskeer je een boete. Je kan je documenten doorsturen naar verkiezingen.leuven @ just.fgov.be of naar het Smoldersplein 5 in 3000 Leuven.

Kan ik een volmacht geven als in België op vakantie ben?

Het is niet mogelijk om volmacht te geven indien je op vakantie bent in België.
Op de pagina stemmen bij volmacht vind je alle geldige redenen om een volmacht te geven en de bewijsstukken die je nodig heeft.

Sanctie voor het niet-naleven van de stemplicht

Mogelijke sanctie voor het niet-naleven van de stemplicht: een geldboete, na verschijning voor de politierechtbank.

De rechter oordeelt zonder mogelijkheid van hoger beroep.

Mag er (familie-) begeleiding mee in het stemhokje van een kiezer die wegens lichamelijke beperkingen niet in staat is alleen te stemmen?

Een kiezer die wegens lichamelijke beperkingen niet in staat is om zich alleen in het stemhokje te begeven of om zelf zijn stem uit te brengen, mag zich met toestemming van de voorzitter van het stembureau door iemand laten begeleiden of bijstaan. De naam van beide personen wordt in het proces-verbaal vermeld.

Als een lid van het stembureau of een getuige de echtheid of de ernst van de aangevoerde lichamelijke beperking betwist, dan beslist het stembureau. De met redenen omklede beslissing van het stembureau wordt in het proces-verbaal opgenomen.

Zijn de stemlokalen toegankelijk voor alle kiezers?

Bij de organisatie van de verkiezingen hebben de diensten aandacht voor de toegankelijkheid voor alle kiezers. Nu de nieuwe sporthal in Herent beschikbaar is, moeten we geen stemlokalen meer inrichten in De Kouter of in De Wildeman. Kiezers uit Veltem stemmen in sporthal Ivo Van Damme, kiezers uit Winksele in de Warotzaal en kiezers uit Herent in sporthal Bart Swings.

Vanaf nu zijn alle stemlokalen dus op het gelijkvloers ingericht, alle stemlocaties zijn vlot toegankelijk en er zijn parkeerplaatsen voor personen met een handicap voorzien.

In elk stembureau is er een aangepast stemhokje, dat ruimer is, waarbij de stemcomputer lager staat en de mogelijkheid bestaat om een hoofdtelefoon te gebruiken bij het bedienen van de computer. Alle voorzitters van de stembureaus worden duidelijk gebriefd over het gebruik van deze kieshokjes.

Elke kiezer die wegens een handicap of ouderdom niet in staat is alleen in het stemhokje te gaan om zelf een stem uit te brengen, mag zich met toestemming van de voorzitter, door een persoon van zijn keuze laten helpen.

Zit je nog met vragen hierrond? Neem zeker contact op met de dienst burgerzaken.

Hoe geraak ik tot aan het stemlokaal?

Kom zoveel mogelijk te voet of met de fiets. Op elke stemlocatie worden bijkomende fietsenparkings voorzien.

Vooral aan de sporthal Bart Swings is het aantal parkeerplaatsen net naast de sporthal beperkt omdat we plaatsen moeten voorzien voor interventievoertuigen en hulpdiensten. Parkeren doe je dus op de parking achter De Kouter. Voor wie dat nodig is, kan je steeds gebruik maken van de kiss-and-ride zone voor de sporthal.

De sporthal Bart Swings is bereikbaar met de bus of met de trein. Bus 284, 285, 7 en 70 stoppen dicht bij (halte Myrna Mack of Herent Station).

De sporthal Ivo Van Damme is bereikbaar met de bus of met de trein. Bus R92 stopt dicht bij (halte Veltem Dorpsplein).

De Warotzaal is bereikbaar met de bus. Bus R92 stopt dicht bij (halte Winksele kerk).

Ik ben verhuisd na 1 april 2024 (datum van vaststellen van de kiezerslijst), waar moet ik gaan stemmen?

Als je in de periode tussen het vaststellen van de kiezerslijst (1 april) en de dag van de verkiezingen verhuist naar een andere gemeente dan moet je in je vorige gemeente stemmen.

Wanneer en wie kan inzage krijgen in de kiezerslijst?

Van 23 april tot en met 28 mei 2024 kan iedereen een afspraak maken via burgerzaken@herent.be of op 016 85 30 20 om de kiezerslijst in te kijken. Hij kan nagaan of hijzelf of een ander met de juiste gegevens op de lijst vermeld staat.

Bezwaar tegen de kiezerslijsten

Iedereen die ten onrechte is ingeschreven, geschrapt of weggelaten of van wie de op de kiezerslijst opgenomen gegevens onjuist zijn, kan hiertegen bij het college van burgemeester en schepenen bezwaar indienen volgens artikel 18 en volgende van het Algemeen Kieswetboek.

Wanneer zal ik mijn oproepingskaart ontvangen?

De oproepingskaarten worden ten laatste 15 dagen vóór de verkiezingen verstuurd (25 mei 2024). Je oproepingskaart digitaal raadplegen kan via MijnBurgerprofiel

Ik heb mijn oproepingskaart nog niet ontvangen, wat nu?

Als je op vrijdag 31 mei 2024 nog niks hebt ontvangen, kun je na afspraak een duplicaat komen afhalen in De Kouter. Ook op zondag 9 juni kun je van 8 tot 16 uur langskomen om een duplicaat te krijgen in De Kouter. 

Ik kan op de verkiezingen mijn identiteitskaart niet meer vinden, wat nu?

De Kouter is open gedurende de hele verkiezingsdag. Je kunt er terecht voor een duplicaat van je oproepingsbrief of voor een bewijs van verlies of diefstal van je identiteitskaart. Je moet die dag geen afspraak maken.

Hoe kan ik geldig elektronisch stemmen?

Ik ben 16 of 17 jaar op de dag van de verkiezingen. Moet ik nu wel of niet gaan stemmen?

Alle 16 en 17 jarige Belgische inwoners van Herent krijgen een oproepingsbrief en moeten dus ook gaan stemmen. Ze hebben stemrecht voor de Europese verkiezingen, niet voor de andere verkiezingen. Heb je een andere nationaliteit? Dan moest je je inschrijven op de kiezerslijst om hier te mogen stemmen. Voor de verkiezingen van 9 juni is dat nu te laat.

Kan ik mijn stembiljet controleren?

Jouw uitgebrachte stem staat in kleine letters op het stembiljet gedrukt. Daarnaast is er ook in elk stembureau één handscanner aanwezig. Daarmee kan je de QR-code die op het afgedrukte stembiljet scannen ter controle, vooraleer je je stembiljet in de urne steekt.

Wat is een lijststem, wat is een voorkeurstem?

Een lijststem is een stem voor de lijst zoals ze is opgesteld. Je aanvaardt dus de volgorde van de kandidaat-titularissen en –opvolgers op de lijst. De lijststemmen worden verdeeld over de kandidaten op de lijst. De eerste kandidaat krijgt zo de stemmen totdat hij er genoeg heeft om verkozen te zijn. Dan worden de stemmen van de tweede kandidaat aangevuld en zo verder totdat de lijststemmen op zijn. Doorgaans bevoordelen de lijststemmen de eerste(n) die op een lijst staan.

Een voorkeurstem wordt ook naamstem genoemd. Je geeft dan je stem aan één of meerdere kandidaat-titularissen en/of kandidaat-opvolgers. Een voorkeurstem bevoordeelt de kandidaat waar je op stemt.

Wat is een kandidaat-titularis/ wat is een kandidaat-opvolger?

Een kandidaat-titularis wordt ook wel een effectieve kandidaat genoemd en is een kandidaat die rechtstreeks verkozen kan worden. Een kandidaat-opvolger wordt niet rechtstreeks, maar zal een kandidaat-titularis die niet zal zetelen, kunnen vervangen. De kandidaat-titularissen en kandidaat-opvolgers staan in afzonderlijke delen op de stembiljetten.

Gaan blanco stemmen naar de meerderheid?

Volgens de Belgische wetgeving worden de blanco stemmen (waarbij voor geen enkele lijst of kandidaat gestemd wordt) wel geteld, maar wordt hiermee geen rekening gehouden bij de zetelverdeling tussen de partijen. Ze worden dus volledig genegeerd en geen enkele partij kan er gebruik van maken. Bij de zetelverdeling wordt dus enkel rekening gehouden met de stembiljetten waarop een geldige stem werd uitgebracht voor de verschillende lijsten. Hoe meer blanco stemmen, hoe kleiner het totaal aantal geldige stemmen. Daardoor wordt het makkelijker om een meerderheid te vormen.

Ik wil graag eens een verkiezingsdag mee maken van op de eerste rij. Waar kan ik me kandidaat stellen als voorzitter of bijzitter?

Om bijzitter te zijn tijdens de verkiezingen, kun je je aanmelden als vrijwilliger via deze link. Wij danken je alvast voor je interesse in de verkiezingen. Voor de verkiezingen van 9 juni zijn de lijsten opgemaakt. Je kunt je wel nog opgeven voor volgende verkiezingen.

Ik ben aangeduid als voorzitter of bijzitter, maar kan niet komen

Tegen een aanwijzing als voorzitter of bijzitter is geen beroep mogelijk. Indien je verhinderd bent, moet je binnen de 48 uur de redenen van deze verhindering aan de kantonvoorzitter meedelen. De kantonvoorzitter beslist onafhankelijk over het al dan niet aanvaarden van je motieven. De gemeente komt hier niet in tussen. Het heeft dus geen zin de gemeente te contacteren.

Zelfs indien iemand reeds herhaaldelijk heeft gezeteld tijdens vorige verkiezingen, is het niet uitgesloten dat je nogmaals wordt opgeroepen. Je mag deze oproeping niet negeren. Het staat je vrij om je argumenten voor te leggen aan het kantonhoofdbureau teneinde ontheven te worden van de taak die je werd toevertrouwd.

De voorzitter van het kantonhoofdbureau zal hier soeverein over beslissen. Hij/zij kan dus beslissen om je op te roepen, hoewel je reeds herhaaldelijk hebt gezeteld, indien hij van oordeel is dat deze oproeping noodzakelijk is opdat de kiesbureaus zouden zijn samengesteld uit het door de wet vereiste aantal leden.